Tư vấn chế độ dinh dưỡng khoa học, hợp lý cho người mắc bệnh viêm gan

Một chế độ ăn uống khoa học và hợp lý đối với bệnh nhân mắc bệnh viêm gan không chỉ cần đầy đủ chất dinh dưỡng và năng lượng mà còn phải tránh xa các thực phẩm gây hại.

Ngày 27/03/2018, 01:26:42   Tác giả : Hải Yến    Lượt xem: 36

Ngày nay, tỷ lệ người mắc viêm gan ngày càng cao. Viêm gan có thể là viêm gan do nhiễm virus hoặc viêm gan không do virus (như viêm gan tự miễn và viêm gan do rượu). Bệnh nhân viêm gan nên ăn các loại thực phẩm nào và nên tránh các loại thực phẩm nào? Hãy cùng theo dõi cuộc trò chuyện với bác sĩ Nguyễn Việt Phương – Giảng viên Trường Cao đẳng Y Dược Pasteur để cùng tìm hiểu về vấn đề này nhé:

Tư vấn chế độ dinh dưỡng khoa học, hợp lý cho người mắc bệnh viêm gan

Tư vấn chế độ dinh dưỡng khoa học, hợp lý cho người mắc bệnh viêm gan

Hỏi: Thưa Bác sĩ, Bác sĩ có thể cho biết viêm gan được phân thành những loại nào?

Trả lời:

Theo nguyên nhân viêm gan chia thành hai loại:

Bệnh viêm gan virus: Có 5 loại virus gây viêm gan là A, B, C, D và E. Mỗi loại có tính chất và khả năng gây bệnh khác nhau. Loại viêm gan này do virus viêm gan xâm nhập cơ thể qua đường tiêm chích (dùng thuốc đường tĩnh mạch ở bệnh viện hoặc dùng chung kim tiêm khi sử dụng ma túy). Ngoài ra, cũng có thể bị lây virus viêm gan khi sống chung hoặc có quan hệ tình dục không an toàn với người bị viêm gan. Bạn cũng có thể nhiễm bệnh viêm gan A khi sử dụng thực phẩm hoặc nguồn nước không an toàn.

Bệnh viêm gan không do virus: Bệnh chuyên khoa viêm gan không do virus bao gồm viêm gan do rượu và viêm gan tự miễn. Rượu có thể làm gan dễ bị nhiễm trùng và suy yếu. Việc sử dụng rượu có thể dẫn đến nhiều bệnh gan như gan nhiễm mỡ (quá nhiều chất béo tích tụ trong gan) hoặc xơ gan (sẹo hình thành trong gan). Bệnh gan tự miễn là bệnh do hệ thống miễn dịch của cơ thể tấn công gan của bạn. Bệnh này tuy hiếm gặp nhưng nó có thể dẫn đến suy giảm chức năng gan và tổn thương gan. Người bị viêm gan tự miễn cũng có thể có rối loạn tự miễn khác, chẳng hạn như bệnh celiac, viêm khớp dạng thấp hoặc viêm loét đại tràng.

Viêm gan là căn bệnh phổ biến có nhiều người mắc phải

Viêm gan là căn bệnh phổ biến có nhiều người mắc phải

Hỏi: Xét theo nguyên nhân thì viêm gan được chia thành viêm gan do virus và viêm gan không do virus, vậy thì xét theo thời gian bệnh viêm gan được chia thành những loại nào?

Trả lời:

Theo thời gian kéo dài của bệnh thì viêm gan được chia thành viêm gan cấp và viêm gan mạn, mỗi kiểu bệnh có những đặc điểm riêng.

Viêm gan cấp: Là tình trạng viêm cấp tính của gan do nhiều nguyên nhân khác nhau. Nhiễm trùng đặc biệt là siêu vi gan A, B, C là nguyên nhân gây viêm gan cấp thường gặp nhất. Các nguyên nhân không nhiễm trùng có thể là viêm gan do thuốc, độc tố, thiếu máu. Đa số bệnh nhân hồi phục hoàn toàn. Một số nhỏ chuyển sang viêm gan mạn, xơ gan và ung thư gan. Viêm gan cấp được đặc trưng bởi sự phá hủy tế bài gan và sự hiện diện tế bào viêm trong mô gan kéo dài dưới 6 tháng.

Viêm gan mạn là bệnh chủ mô ở gan do nhiều nguyên nhân khác nhau, mức độ viêm là hoại tử khác nhau kéo dài ít nhất là 6 tháng. Dạng viêm gan mạn nhẹ có thể không tiến triển hay tiến triển rất chậm, trong khi đó dạng nặng có thể tiến triển đến xơ gan. Nguyên nhân gây viêm gan mạn thường gặp nhất là siêu vi B, C, rượu, thuốc và viêm gan thoái hóa mỡ không do rượu. Biểu hiện lâm sàng của viêm gan mạn đôi khi không có hay rất mơ hồi khó phát hiện. Lúc đã bước sang giai đoạn xơ gan, các triệu chứng viêm thường giảm dần, đổi lại là các triệu chứng của tăng áp lực tĩnh mạch cửa và suy tế bào gan.

Hỏi: Vậy thì một bệnh nhân bệnh viêm gan cần tuân thủ chế độ dinh dưỡng như thế nào? Nhờ Bác sĩ cho lời khuyên

Trả lời:

Gan được xem như một nhà máy sản xuất mà nguyên liệu chính là 3 thành phần: chất đạm, đường, chất béo... và các chất phụ gia không thể thiếu được là khoáng chất. Do đó, đối với người bệnh gan chế độ dinh dưỡng vô cùng quan trọng. Gan khi thiếu dinh dưỡng thì không làm việc được nhưng dư thừa cũng không tốt vì gan yếu, khó thải được chất dư thừa. Do vậy tốt nhất cần biết nên ăn những gì và thứ gì nên tránh.

Dấu hiệu khi mắc bệnh viêm gan

Dấu hiệu khi mắc bệnh viêm gan

Những điều lưu ý trong khẩu phần ăn của người viêm gan:

  • Protein (chất đạm): Là chất vô cùng quan trọng đối với người bệnh về gan. Cần phải bảo đảm 1g protein/kg cơ thể/ngày. Trong đó, lượng protein do ngũ cốc và rau quả cung cấp chỉ chiếm 50% nên còn 50% là lấy từ thực phẩm như thịt, cá, trứng, sữa hoặc đạm thực vật như: Đậu nành... có nghĩa một ngày chỉ cần 100g thịt nạc hoặc 200g cá, trứng và 1 ly sữa là đủ. Protein từ sữa bò và cá rất tốt cho người yếu gan vì chúng dễ tiêu hóa. Trong sữa bò tươi hoặc sữa bột pha tương tương có khoảng 3,7% chất đạm và 3,5% chất béo. Chất béo trong sữa bò thuộc loại khó tiêu hóa nên người yếu gan không nên uống nhiều sữa chứ không phải kiêng sữa (mỗi ngày nên uống 1 ly).
  • Chất béo: Người bị bệnh gan cần phải hạn chế các chất béo, ít ăn các món chiên, chứ không nhất thiết phải kiêng hẳn chất béo. Một nghiên cứu cho thấy: ở người viêm gan siêu vi C ăn nhiều chất béo cùng với giảm protein và bột đường làm gia tăng quá trình xơ gan. Mặc khác, một nghiên cứu khác cho rằng chất lecithin có nhiều trong lòng đỏ trứng gà và đậu mè các loại chứa nhiều acid béo, omega-3 rất cần cho người bị bệnh về gan mạn tính kể cả viêm gan siêu vi A, B, C. Trong lòng trắng trứng chứa nhiều methionin, eystin, eytein là các amino acid bảo vệ gan. Vì vậy, người có những bệnh về gan có thể cách một ngày ăn một quả trứng luộc. Omega-3 và acid béo từ thực vật hay từ cá đều tốt cho gan và làm chậm tiếng triển quá trình ung thư hóa gan. Do đó, chất béo từ cá, trứng, đậu mè tốt cho gan. Điều quan trọng nhất là không dùng dư thừa. Chú ý nên chế biến thực phẩm theo lối kho, nấu, luộc, hấp chưng chứ không nên chiên.
  • Vitamin và khoáng chất: Vitamin và các loại khoáng chất rất cần thiết cho cơ thể và kể cả ở gan cũng vậy. Mỗi ngày cần đảm bảo ăn đủ rau quả tươi (rau xanh 200g + quả chín tươi 200g + củ quả non 1.000g). Trong trường hợp người già yếu không thể ăn đủ rau quả thì có thể bổ sung thêm viên đa sinh tố và khoáng chất.

Là giảng viên Trường Cao đẳng Y Dược Pasteur tôi hy vọng rằng qua cuộc trò chuyện hôm nay các bạn đã có được cho mình những thông tin bổ ích xoay quanh vấn đề dinh dưỡng cho bệnh nhân viêm gan. Chúc các bạn luôn vui khỏe!

Nguồn: Ytevietnam.net.vn